Wypowiedzenie umowy o pracę w okresie stanu epidemii i zagrożenia epidemicznego

Bieżące doradztwo prawne i podatkowe  /   10 czerwca 2022

epidemii

W okresie występowania pandemii zdarza się coraz częściej, że pracownicy porzucają pracę z dnia na dzień, czasami bez poinformowania o tym fakcie pracodawcy. Przyjmuje się, że porzucenie pracy przez pracownika może być kwalifikowane jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, a tym samym może być podstawą do rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1320; dalej jako: „k.p.”). W takich przypadkach, gdy pracownik nie pojawia się w miejscu pracy bez podania powodu, problematyczne może być jednak rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę.

Zgodnie z art. 30 § 3 k.p. Oświadczenie każdej ze stron o wypowiedzeniu lub rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinno nastąpić na piśmie. Powyższa regulacja ma na celu zapewnienie pracownikowi możliwości zapoznania się z treścią wypowiedzenia, jednak w wypadku gdy pracownik nie zjawia się w miejscu pracy, doręczenie wypowiedzenia musi nastąpić w inny sposób, zapewniający możliwość ustalenia, czy pracownik miał możliwość zapoznania się z jego treścią, zgodnie z art. 61 Kodeksu cywilnego (dalej jako: „k.c.”) w zw. z art. 300 k.p. Najczęściej pracodawca w takim wypadku decyduje się na nadanie wypowiedzenia listem poleconym za potwierdzeniem odbioru na znany adres pracownika. W przypadku gdy pracownik nie odbierze listu, zgodnie z tzw. fikcją doręczeń po 7 dniach od ponownego awizowania przesyłki uznawało się pismo za skutecznie doręczone. Zastosowanie fikcji doręczenia uległo jednak zmianie w momencie wprowadzenia do porządku prawnego ustawy z 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2022 r. poz. 376; dalej jako: „ustawa o COVID”). Zgodnie z art. 98 ust.1 ustawy o COVID Nieodebranych pism podlegających doręczeniu za potwierdzeniem odbioru przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, których termin odbioru określony w zawiadomieniu o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru przypadał w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, nie można uznać za doręczone w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz przed upływem 14 dni od dnia zniesienia tych stanów. Oznacza to, że w czasie obowiązywania stanu epidemii oraz stanu zagrożenia epidemicznego pism, które podlegają doręczeniu, a które nie zostały odebrane przez odbiorcę po dwukrotnym awizowaniu, nie uznaje się za skutecznie doręczone, tym samym wyłączone zostaje zastosowanie fikcji doręczeń. W obecnym stanie prawnym konieczne zatem staje się, by pracownik odebrał wypowiedzenie lub odmówił jego odebrania, żeby dane pismo mogło zostać uznane za skutecznie doręczone. Wynika to z faktu, że pracownik musi mieć realną możliwość zapoznania się z treścią wypowiedzenia, nie ma natomiast znaczenia, czy decyduje się on na przyjęcie listu zawierającego oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę, czy też celowo odmawia jego przyjęcia.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii oraz rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego, od 16 maja br. na terenie Polski ogłoszony został stan zagrożenia epidemicznego.  Ustawodawca nie uchylił jednak przepisu art. 98 ustawy o COVID. Oznacza to, że wyżej wskazana regulacja nadal ob owiązuje na terenie RP, a pracodawcy nadal mogą napotykać problemy w doręczeniu wypowiedzenia czy oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia.

W związku z powyższym należy rozważyć, w jaki sposób pracodawca może doręczyć pracownikowi wypowiedzenie lub oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia. Jak wynika z art. 30 § 3 k.p., wypowiedzenie powinno nastąpić w formie pisemnej, jednakże – zgodnie z art. 781 k.c. w związku z art. 300 k.p. – oświadczenie woli, takie jak np. oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia, może być również złożone w formie elektronicznej opatrzonej kwalifikowanym podpisem elektronicznym. W przypadku zastosowania przez pracodawcę formy elektronicznej wypowiedzenie powinno być doręczone na prywatny lub służbowy adres e-mail. W związku z tym, że nie każdy pracownik posiada służbowy adres e-mail, a pracodawca przeważnie nie posiada dostępu do takich danych pracownika jak prywatny adres e-mail, wymóg ten może powodować niemożliwość skorzystania z tej formy złożenia wypowiedzenia umowy o pracę. Dostęp do adresu prywatnej poczty elektronicznej oraz możliwość kontaktowania się przez pracodawcę z pracownikiem z wykorzystaniem tego adresu wymaga zgody pracownika. Art. 221 § 1 i 3 k.p. wyraźnie wskazują, udostępnienia jakich danych może żądać pracodawca. Zgodnie z tym przepisem adres poczty elektronicznej nie należy do zakresu tych danych, więc jego udostępnienie jest dobrowolne, a zgoda pracownika na jego wykorzystanie przez pracodawcę może być w każdej chwili odwołana (art. 221a k.p.). Ta forma złożenia wypowiedzenia może przysparzać pracodawcom pewnych problemów, gdyż nie będąc administratorami poczty, nie mają oni możliwości sprawdzenia, czy pracownik zapoznał się z przesłanym dokumentem, a tym samym trudno może być udowodnić, że pracownik rzeczywiście zapoznał się z wysłanym pismem.

Pracodawca może również podjąć próbę doręczenia wypowiedzenia w formie pisemnej za pośrednictwem kuriera. W przypadku gdy pracodawca posiada informację o odbiorze przesyłki zawierającej wypowiedzenie, a tym samym o skutecznym doręczeniu pisma, wypowiedzenie staje się skuteczne. Konieczne jest jednak zamieszczenie informacji na przesyłce, że podlega ona odbiorowi wyłącznie przez osobę, do której jest kierowana. Co jednak w przypadku, gdy pracownika nie zastanie się w miejscu doręczenia przesyłki lub gdy pracownik odmówi odebrania przesyłki od kuriera? W przypadku odmowy odebrania przesyłki od kuriera uznaje się, że pracownik miał możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia pracodawcy, znajdującym się w tej przesyłce, a tym samym wypowiedzenie jest skuteczne.

Pomimo ograniczeń w stosowaniu fikcji doręczeń pracodawca nadal może skorzystać z kilku możliwości, które umożliwią mu skuteczne doręczenie pracownikowi wypowiedzenia umowy o pracę. Wydaje się, że najlepszym wyjściem jest uzyskanie przez pracodawcę zgody pracownika na wykorzystanie jego prywatnego adresu e-mail w celach związanych z wykonywaniem stosunku pracy, jednak pracodawca powinien pamiętać w tym wypadku, że zgoda ta jest dobrowolna i nie każdy pracownik musi ją wyrazić. W obecnym stanie prawnym skorzystanie z formy doręczenia za pośrednictwem poczty lub kuriera powoduje, że pracodawca nie może być pewien, czy doręczenie wypowiedzenia nastąpi oraz czy pracownik w ogóle odbierze przesyłkę w okresie jej awizowania, natomiast w przypadku elektronicznej formy doręczenia oświadczenie woli pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia, zgodnie z art. 61 § 2 k.c., uznaje się za złożone z chwilą wprowadzenia go do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, by pracownik mógł się z nim zapoznać. Konieczne jest jednak, aby pracodawca pamiętał przy składaniu wypowiedzenia w formie elektronicznej o wymogu podpisania tego pisma kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Niespełnienie tego wymogu powoduje wadliwość złożonego oświadczenia, a tym samym takie wypowiedzenie może być kwestionowane przez pracownika.

Autor wpisu

Mateusz Mirzejewski

aplikant radcowski

Zobacz moje wpisy

Podziel się

Powiązane wpisy

Czy majątek fundacji rodzinnej jest też jej mieniem? Kilka słów o spisie mienia fundacji rodzinnej

Czy majątek fundacji rodzinnej jest też jej mieniem? Kilka słów o spisie mienia fundacji rodzinnej

Dzierżawa przedsiębiorstwa – nieoczywisty sposób na zagraniczną emeryturę

Dzierżawa przedsiębiorstwa – nieoczywisty sposób na zagraniczną emeryturę

Regulacja rynku kryptoaktywów: stabilizacja obrotu czy kres wolności inwestorów?

Regulacja rynku kryptoaktywów: stabilizacja obrotu czy kres wolności inwestorów?

Smartwatch bez karty SIM z wyższym cłem – nowe rozporządzenie klasyfikacyjne Komisji Europejskiej

Smartwatch bez karty SIM z wyższym cłem – nowe rozporządzenie klasyfikacyjne Komisji Europejskiej

Obawiasz się,
że ominą Cię
najważniejsze zmiany
w prawie?

Zaprenumeruj newsletter